فرادید/ در روزهای اخیر، ناسا خطر برخورد مخربِ سیارک آپوفیس به سطح کره زمین را محتمل اعلام کرد و آنرا به عنوان سومین و بالاترین تهدید در جدول خطرها برای کره زمین قرار داده است.
سیارک آپوفیس که قبلاً با نام موقت ۲۰۰۴ ام ان ۴ نامیده میشد یک سیارک نزدیک به زمین است. دادههای اولیه نشان میداد که این سیارک در ۱۳ آوریل ۲۰۲۹ با فاصلۀ خطرناکی از کنار زمین خواهد گذشت یا با احتمال ۲٫۷ درصد با زمین برخورد خواهد کرد. پیشبینیهای بعدی، برخورد را در ۱۳ آوریل سال ۲۰۳۶ و با احتمال ضعیف ۱ به ۲۵۶۰۰۰ بیان داشتند. در سال ۲۰۱۳، براساس آخرین مطالعات صورت گرفته، احتمال برخورد آپوفیس رد شد. این سیارک قطری نزدیک به ۳۲۵ متر دارد که از کمربند کویپر به سمت زمین حرکت میکند. نیروی نظامی ایالات متحده آمریکا و روسیه به فکر منحرف کردن این سیارک بودهاند. اما پس از گذشت چند سال، با تغییراتی که در سرعت سیارک آپوفیس صورت گرفته، تحلیلها نشان میدهد احتمال برخورد این سیارک با زمین، جدی است.
آپوفیس در حالی که در مسیری به سمت زمین حرکت میکند سرعت بیشتری گرفته است. کارشناسان هشدار دادهاند این سیارک طی ۴۸ سال آینده ممکن است به سیاره ما برخورد کند. اخترشناسان دانشگاه هاوایی تأیید کردند که سیارک عظیم “آپوفیس” در اثر تابش غیر یکنواخت که مانند یک رانشگر کوچک عمل میکند، در مسیر خود به زمین شتاب گرفته است. پیش از این کشف، گفته میشد که این برخورد غیرممکن است، اما یافتههای جدید نشان میدهد این سیارک در ۱۲ آوریل ۲۰۶۸ احتمال برخورد به زمین را دارد و این رویداد میتواند، فاجعهبار باشد.
به گفتهی محققان شدت برخورد این سیارک با زمین در صورت وقوع معادل انفجار ۸۸۰ میلیون تُن تیانتی است.
ناسا به آپوفیس عنوان سومین و بالاترین تهدید را داده و آن را در جدول خطر قرار داده است. برخی محققان معتقدند احتمال برخورد سیارک به زمین نزدیک یک در ۵۳۰ هزار است. اما اگر این سیارک به زمین برخورد کند نیرویی برابر با صد هزار بمب هیروشیما آزاد خواهد شد که برای نابود کردن بخشی به بزرگی فرانسه کفایت خواهد کرد…
تارنمای کانال دیسکاوری در این رابطه نوشتهاست: سیارکی به نام آپوفیس در مسیری به سمت زمین حرکت میکند، سرعت بیشتری گرفتهاست. کارشناسان هشدار دادهاند این سیارک ظرف ۴۸ سال آینده ممکن است به سیاره ما برخورد کند.
اخترشناسان دانشگاه هاوایی تأیید کردند که سیارک عظیم «آپوفیس» در اثر تابش غیر یکنواخت که مانند یک رانشگر کوچک عمل میکند، در مسیر خود به زمین شتاب گرفتهاست. پیش از این کشف، گفته میشد که این برخورد غیرممکن است، اما یافتههای جدید نشان میدهد این سیارک در ۱۲ آوریل ۲۰۶۸ احتمال برخورد به زمین را دارد و این رویداد میتواند، فاجعهبار باشد.
محققان در اوایل سال جاری “آپوفیس” را با تلسکوپ “سوبارو” مشاهده کردند و پس از تجزیه و تحلیل اثر یارکوفسکی تشخیص دادند که سرعت آن افزایش یافته است. اثر یارکوفسکی نیرویی است که بر روی یک جسم چرخان در فضا ایجاد میشود و ناشی از انتشار ناهمسانگرد فوتونهای حرارتی است. هنگامی که سیارک آپوفیس در زیر نور خورشید گرم میشود، انرژی را مجددا به صورت گرما تابش میکند که این عمل به عنوان رانشگرهای کوچکی برای این جرم کیهانی عمل میکند.
اندازۀ آپوفیس بیش از ۳۰۵ متر است و شدت برخورد آن با زمین معادل انفجار ۸۸۰ میلیون تُن ترینیتروتولوئن یا «تیانتی» خواهد بود. آپوفیس در ۱۹ ژوئن ۲۰۰۴ توسط اخترشناسان «رصدخانه ملی کیت پیک» در آریزونا کشف شد. از آن زمان این سیارک در حالیکه در مدار خود به دور خورشید میچرخد، ردیابی میشود. محققان در اوایل سال جاری «آپوفیس» را با تلسکوپ «سوبارو» مشاهده کردند و پس از تجزیه و تحلیل اثر یارکوفسکی تشخیص دادند که سرعت آن افزایش یافته است.
اثر یارکوفسکی Yarkovsky effect نیرویی است که بر روی یک جسم چرخان در فضا ایجاد میشود و ناشی از انتشار ناهمسانگرد فوتونهای حرارتی است. این اثر معمولاً در رابطه با شهابسنگها یا سیارکهای کوچک در نظر گرفته میشود، زیرا تأثیر آن برای این اجسام دارای اهمیت بسیار است. هنگامی که سیارک آپوفیس در زیر نور خورشید گرم میشود، انرژی را مجدداً به صورت گرما تابش میکند که این عمل به عنوان رانشگرهای کوچکی برای این جرم کیهانی عمل میکند.
اخترشناسان گفته بودند که قبل از وقوع اثر یارکوفسکی، برخورد آن در سال ۲۰۶۸ غیرممکن است، اما از آن زمان نظر خود را تغییر دادهاند. «دیو ثولن» یکی از محققان این مطالعه گفت: مشاهدات جدیدی که اوایل امسال با تلسکوپ سوبارو بدست آوردیم به اندازۀ کافی خوب بود و توانستیم شتاب یارکوفسکی آپوفیس را تشخیص دهیم. دادهها نشان میدهد که سیارک هر سال حدود ۱۷۰ متر در حال دور شدن از مدار گرانشی است که این موضوع برای حفظ سناریوی برخورد آن با زمین در ۲۰۶۸ کافی است.
محققان میگویند که برای درک کامل دامنه اثر یارکوفکسی و چگونگی تأثیر آن بر مدار آپوفیس، مشاهدات بیشتری باید انجام شود.
هنگامی که آپوفیس برای اولینبار کشف شد، کارشناسان گفتند ۲.۷ درصد احتمال برخورد آن با زمین در سال ۲۰۲۹ وجود دارد، اما اکنون دادهها نشان میدهد که این سیارک در آن سال از فاصله ۳۱۸۵۵ کیلومتری زمین بدون ایجاد هیچ خطری رد خواهد شد.
همچنین این سیارک در ۱۳ آوریل سال ۲۰۳۶ مجددا از کنار زمین عبور میکند. در نهایت این سیارک در سال ۲۰۶۸ نیز از کنار زمین عبور خطرناکی خواهد داشت.